Dag 4. Dinsdag 17 oktober 2017
La Seu d’Urgell en Os de Civís

We gaan vandaag aan de hand van gids Diny naar Catalonië.
's Morgens bezoeken we La Seu d’Urgell. De lunch gebruiken we in Os de Civis en daarna verkennen we dat bergdorp.

Catalonië is een autonome regio van Spanje met als hoofdstad Barcelona. Het is erkend als een ‘nationaliteit’ door zijn statuut van autonomie. Het heeft een inwonertal van meer dan 7,5 miljoen inwoners, die Catalanen worden genoemd. Catalonië ligt in het noordoosten van Spanje aan de kust van de Middellandse Zee en heeft een kustlijn van 580 km die bestaat uit de Costa Brava, de Costa del Maresme, de Costa del Garraf en de Costa Daurada. De regio grenst in het zuiden aan de Comunidad Valenciana, in het westen aan Aragón en in het noorden aan Frankrijk en Andorra.
Catalonië heeft een sterk ontwikkelde eigen identiteit en het gebruik van de Catalaanse taal wordt door de deelstaatregering sterk gepromoot. De Catalaanse Nationale Feestdag wordt gevierd op 11 september. Catalonië heeft 3 officiële talen: Catalaans, Spaans en Aranees (Occitaans).

La Seu d’Urgell is een dorpje in de Catalaanse provincie Lleida.
Volgens de legende is La Seu opgericht in 1652 v. Chr. door Hercules, maar er is geen enkele historische bron die verklaart hoe de stad werkelijk is ontstaan. Men veronderstelt dat er in de Laat-Romeinse periode sprake was van een Romeinse vestiging Orgia, en vlakbij -in het huidige dorp Castellciutat- van Orgelia, een militair kamp. In teksten die dateren van eind 8e eeuw is er sprake van een civitas Urgelli.
In de Middeleeuwen was La Seu d’Urgell de hoofdstad van het graafschap Urgell.

Os de Civís is een dorp in de centrale Pyreneeën, in de gemeente Les Valls de Valira in Catalonië, in Spanje dus, en ligt in het westen van Andorra, vlakbij de dorpen Aixàs en Bixessarri. Civís is het dichtstbijzijnde Spaanse dorp. Het is het meest bevolkte dorp in de gemeente.
Os de Civís ligt heel dicht bij de grens tussen Spanje en Andorra. Het heeft een aantal middeleeuwse gebouwen, waaronder een Romaanse kerk.

Na van een heerlijk ontbijt genoten te hebben vertrekken we om 09:00 uur naar La Seu d’Urgell.
Volgens het weerbericht wordt het vandaag 20º.

Het is een korte, rustige rit van nog geen uur.

Om 09:50 uur parkeert Gerlof zijn bus pal langs de wildwaterbaan in ‘Parc Olímpic del Segre’.

Het ‘Parc Olímpic del Segre’ werd in 1992 voor de Olympische Spelen als kajakbaan aangelegd en bestaat uit een kanaal van 800 m lengte dat zich later splitst in 2 wildwaterbanen van in totaal 500 m met een niveauverschil van 6,5 m. Hier trainen wedstrijdkanovaarders, maar ook voor amateurs is er veel plezier te beleven met sporten als raften en hydrospeed. Omdat deze baan midden in het stadspark ligt, kunnen de verrichtingen van de sporters van dichtbij worden gevolgd.

La Seu d’Urgell is nu een gezellig dorp met veel kleine straatjes en het heeft nog een middeleeuwse sfeer. La Seu d’Urgell ligt in een streek met steile rotsen en kleine, verborgen dalen met daartussen de kraters van gedoofde vulkanen. Je komt hier veel natuurliefhebbers tegen, terwijl vroeger de mensen alleen kwamen om te jagen en vooral om te smokkelen. Smokkelen vanuit Andorra naar Spanje hoef je niet meer te doen, je auto wordt volledig uitgekamd bij de douane.

Elke dinsdag en donderdag is er in La Seu d’Urgell een lokale markt met typisch Spaanse producten. We lopen er heen.

Maar het is toch anders dan we dachten. Het doet ons denken aan een kleine markt zoals je die in de jaren '60 en '70 bij ons in Nederland ook had.

Er is weinig bekend over het christendom van de regio, maar in het jaar 527 was er al een bisschop in La Seu d’Urgell. De naamstoevoeging Seu betekent in het Catalaans bisschopszetel.
De bisschoppelijke kerk vinden we aan het einde van het eerste gedeelte van de markt, net om de hoek. De kerk heeft veel en mooie reliëfs.

La Seu is ook nu nog een belangrijke religieuze stad. De bisschop van Urgell is sinds 1277 co-staatshoofd van Andorra en dus (samen met de Franse co-vorst) een van de 2 staatshoofden van dat land. Eén van de bisschoppen van Urgell, Roderic de Borja, werd in 1492 tot paus Alexander VI gekozen.
Joan Enric Vives i Sicília is de huidige bisschop van La Seu d'Urgell en samen met de president van Frankrijk -sinds 2017 Emmanuel Macron- draagt hij dus de macht over het co-vorstendom Andorra.  Vives i Sicília werd geboren als zoon van Francesc Vives i Pons en Cornèlia Sicília Ibáñez. Hij volgde op 12 mei 2003 Joan Martí Alanis op.

We lopen eerst even richting de kathedraal zonder daar nu al naar binnen te willen gaan.
Aandacht krijgt eerst het stadhuis. Ook op het plein ervoor staan marktkramen. Maar we zijn meer geïnteresseerd in wat mooie huizen.

Daarna gaan we in de Carrer Major op zoek naar de oude graanmaten die daar moeten zijn.
Les mesures de la bladeria zijn 2 massieve blokken graniet met bovenop 3 uithollingen van verschillende grootte met smeedijzeren rand. Aan de zijkant van de blokken onder de uithollingen bevinden zich 3 afsluitbare luikjes. Eén blok heeft een aangemetselde trap. Het gaat om graanmaten. Na meting werd het graan langs zo’n luikje in een zak gedaan. Het eerste blok, met kleinere uithollingen, dateert van 1579. Er staat 1379 in het blok gebeiteld, maar dat is onjuist. De juiste datum moet 1579 zijn. In 1840 werd een nieuw blok geplaatst met grotere uithollingen in verband met de toegenomen afzet van graan.

Onder de arcaden bij de graanmaten zijn mooie winkelpanden gehuisvest.

We vinden het tijd worden voor een kop koffie. Die gaan we drinken bij Eulalia, in Pensión Restaurante Jové.

De huidige kathedraal Santa Maria de la Seu d'Urgell is inmiddels de 4e Domkerk die op dezelfde plaats is opgetrokken: eerst de primitieve West-Gotische kathedraal gebouwd in de 5e eeuw door de Visigoten -een belangrijk (Oost-)Germaans volk ten tijde van en vlak na het Romeinse Rijk-, toen diens 11e-eeuwse opvolger en daarna de Sant-Ermengol kathedraal. Sant Ermengol was bisschop van La Seu tussen 1010 en 1035 en gaf opdracht tot belangrijke infrastructurele werken die de stad meer bereikbaar maakte en ook prestige schonken. Het monumentale karakter van de huidige Dom en zijn sobere architectonische lijn, maar niet zonder een zekere weelderigheid in het beeldhouwwerk van de kloostergang en van de westgevel, maken hem tot de enige Romaanse kathedraal van Catalonië en tot de voornaamste architectonische exponent van de Catalaans-Romaanse stijl op zijn hoogtepunt. Deze Domkerk wordt gekenmerkt door Occitaanse en Noord-Italiaanse invloeden.

De kathedraal van La Seu werd gebouwd in de 12e eeuw. Het is een sober granieten bouwwerk met Italiaanse invloeden dat bestaat uit 3 beuken, een langwerpige kruising, 5 apsissen en een koepel.
De buitenmuren zijn zo dik, dat men vermoedt dat behalve zijn religieuze functie, de kathedraal ook onderdak verleende in geval van een aanval van buitenaf.
Hoewel het gebouw in zijn geheel een serene soberheid uitstraalt, zowel aan de binnen- als buitenzijde, bevat het nogal wat subtiele decoratieve elementen die veel vertellen over de communicatie met de gelovigen in een tijd dat bijna niemand kon lezen of schrijven.

Van de muurschilderingen uit verschillende kunstperiodes zijn nog maar enkele overblijfselen te zien. Ze getuigen van veel artistieke rijkdom, waaronder ook het geschilderde verhaal van Sant Ermengol.

We gaan ook nog op zoek naar de kapel San Miquel. We moeten het een paar keer aan een personeelslid vragen.

We gaan uiteraard ook nog het museum in en de Capella de la Pietat

We verlaten de kathedraal via de kloostergang.

We lopen weer terug naar de bus.

Om 12:15 uur verlaten we La Seu d’Urgell en gaan op weg naar Os de Civís.

Het gehucht Os de Civís behoort tot de gemeente Les Valls de Valira in Catalonië. Het ligt in het westen van Andorra, vlak bij de dorpen Aixàs en Bixessarri. Civís is het dichtstbijzijnde Spaanse dorp. Het is het meest bevolkte dorp in de gemeente.
Os de Civís ligt ongeveer 2 km van de grens tussen Spanje en Andorra en is uniek omdat het het enige Spaanse dorp is dat alleen via Andorra kan worden bereikt. Os de Civís is namelijk geen enclave noch ook een exclave, maar wel een periklaaf, dat wil zeggen een plaats die over land is verbonden met de rest van het land of de provincie, maar in de praktijk alleen toegang heeft via een ander land. In het geval van Os de Civís kun je alleen via Andorra het gehucht bereiken, de hoofdgrens van het land met Spanje oversteken en een omweg in Sant Julià de Lória maken.

Om even na 13:00 uur bereiken we ons lunchadres.

In een kaas-, worst-, drank- en souvenirwinkeltje ertegenover worden we -om ons in de juiste aankoopstemming te brengen- op een bijzondere wijze ontvangen.

Maar onze aandacht wordt al snel van het te koop aangebodene verlegd naar het voorbijkomende vee dat uit de Pyreneeënweidegronden naar beneden komt.

Terug bij Hostal La Font staan de gedekte tafels voor de Catalaanse lunch al uitnodigend voor ons klaar. Er is live music.

Na de lunch gaat een deel van het reisgezelschap naar boven. Os de Civís heeft een aantal middeleeuwse gebouwen, waaronder een Romaanse kerk. Daar gaat de wandeling heen. De niet zo goed ter been zijnden blijven beneden.

De koeien hebben inmiddels weer rust gevonden in hun lager gelegen weiden.

Om 16:00 uur geeft Gerlof met zijn inmiddels bekende tweetonig machinistensignaal aan dat het tijd is om te vertrekken.

Dit bord geeft aan dat we weer terug zijn in Andorra.

Maar het bord is misleidend.
Er zijn verschillende dwergstaten die grenzen aan de Europese Unie. Ze tellen elk minder dan 100.000 inwoners en hebben meestal een speciale relatie met de EU. Ze blijven echter buiten de EU omdat lidmaatschap te veel kost, of omdat de EU niet echt gemaakt is voor dwergstaten. Indien een van deze dwergstaten zou toetreden tot de EU zou het de kleinste Europese lidstaat worden. Een aanpassing van het stemmingsysteem in het Europees Parlement zou dan nodig kunnen zijn.
In 1992 werd met het Verdrag van Maastricht door 12 EU-landen besloten tot de invoering van een gezamenlijke munteenheid: de euro. Inmiddels hebben zich 5 nieuwe landen bij de Eurozone aangesloten. Andorra had geen eigen munt  toen het de Franse frank en de Spaanse peseta gebruikte. In oktober 2004 begonnen Andorra en de EU aan onderhandelingen over de voorwaarden waaronder Andorra zijn eigen munten mag slaan. Op 30 juni 2011 werd bekendgemaakt dat Andorra en de EU een overeenkomst hebben getekend, waarin staat dat Andorra per 1 juli 2013 toestemming heeft om eigen euro's te slaan.
Andorra is ook geen lid van de Schengenzone en houdt dus nog grenscontroles, alhoewel burgers uit de Schengenzone gewoonlijk binnen mogen.

Andorra heeft trouwens wel toestemming gekregen dit bord te plaatsen.

Hoewel Diny Bongers nadrukkelijk heeft gezegd dat Andorra niet op alle gebied een belastingparadijs is, gaan we toch op veler verzoek nog een uurtje naar het Centre Comercial River, S.A. in Sant Julià.
Er wordt lustig op los gekocht, want er is werkelijk van alles te koop.

We zitten om 18:40 uur aan de bar.
Om 19:20 uur gaan we het restaurant opzoeken.

We kunnen weer terugzien op een geslaagde dag.

naar volgende dag