Dag 17. Zaterdag, 17 oktober 2009
San Francisco

Het hotel staat op redelijk korte afstand van een spoorlijn. Dat hebben we vannacht goed gemerkt aan het vele fluiten van de treinen.

De groep gaat kennismaken met San Francisco. We doen dat via de Highway 880.
San Francisco ligt op de landtong tussen de Stille Oceaan, de Pacific, en de Baai van San Francisco. De stad is gebouwd op een groot aantal heuvels. Afhankelijk van wat je als heuvel ziet: 43! Ze zijn allemaal bebouwd, op de hoogste na. Er zijn dan ook enorm veel steile straten.
San Francisco ligt precies op het punt waar 2 windstromen elkaar kruisen. Het gaat om de ijskoude windstroom uit Alaska en de warme windstroom vanuit het binnenland. Veel toeristen worden vaak onaangenaam verrast door de koude zee-breeze, die zich door de straten van 'The City' verspreidt. Mark Twain zei over de zomers van San Francisco: The coldest winter I ever saw was the summer I spent in San Francisco.

Vlak achter het hotel ligt een groot stadion van de gemeente. Iedereen kan dat huren. Dat doet ook Oakland Athletics, een honkbalclub uit Oakland. De club werd opgericht in 1901 als Philadelphia Athletics. Het team heeft sinds 1968 Oakland als thuisbasis. De Athletics spelen hun wedstrijden in de Major League Baseball. De club komt uit in de Western Division van de American League. Het stadion van de Athletics heet McAfee Stadium. Madonna heeft hier ook een concert gegeven. Tegenover het stadion staat het gebouw van de Oakland Tribune.

We rijden over de Oakland Bridge. We hebben een prachtig zicht op San Francisco en zien ook Alcatraz liggen. Belangrijker is dat we Twin Peaks zien. Dat zijn 2 heuvels die het beste uitzichtpunt over San Francisco vormen. Heel dikwijls hangt daar mist en dan hoef je er natuurlijk niet te gaan kijken. Twin Peaks staan ook op ons programma, dus we boffen.

De Oakland Bay Bridge, kortweg ‘Bay Bridge’, is een tolbrug over de baai van San Francisco, die de steden Oakland en San Francisco met elkaar verbindt. De eerste Oakland Bay Bridge werd al in 1936 geopend. Maar een deel van de brug stortte in tijdens een aardbeving in 1989. Op dit moment wordt er druk gewerkt aan de ‘New Bay Bridge’, die aardbevingbestendig zou moeten zijn. We kunnen vanuit de bus goed op het werk kijken. De nieuwe brug staat nu al bekend door zijn vooruitstrevende ontwerp. De Oakland Bay Bridge is nog altijd een van de drukste bruggen ter wereld; per seconde rijdt er gemiddeld 3,2 auto overheen. Per dag komt dat overeen met 280.000 voertuigen. De brug bestaat uit 2 delen: het westelijk deel bestaat uit 2 hangbruggen, het oostelijk deel is een cantileverbrug.

We komen langs een grote containerterminal. Op de containerschepen worden alleen de onderste 2 lagen containers verankerd. Dat wordt gedaan met het oog op slecht weer op zee. In voorkomende gevallen schuiven dan de niet verankerde containers van boord de zee in. Dat is jammer, maar op die manier wordt wel voorkomen dat het schip kapseist.

In San Francisco leven veel zwervers. Het beste is ze gewoon te negeren. Als je ze aankijkt, worden ze onzeker en daardoor wellicht agressief.

We gaan eerst naar Civic Center, met o.a. City Hall, Public Library, State Office Building, Opera House en de Symphony Hall. Veel geschiedenis, schitterende gebouwen, maar de buurt schijnt de laatste jaren hier en daar vervallen. Wij merken er niet zoveel van.

Prominent aanwezig is de City Hall. Maar ook de vele putdeksels waaruit stoom omhoog stijgt, mogen er zijn. Wat is dat eigenlijk? Nou gewoon. Het zijn ventilatiegaten om vochtige warme lucht uit de metrogangen af te voeren.

Het stadhuis van San Francisco is een van de grootste en oudste nog bestaande gebouwen van San Francisco. Het dateert uit 1915. Het vorige stadhuis werd verwoest tijdens de aardbeving van 1906. Het gebouw is 119 m lang en ruim 83 m breed. De koepel op het gebouw is een soortgelijke koepel als die van Les Invalides in Parijs en is de op 5 na grootste koepel ter wereld. Met een hoogte van zo’n 94 m torent het stadhuis boven veel van de omliggende gebouwen uit. Tijdens de aardbeving van 1989 werd het stadhuis zwaar beschadigd. Zo verdraaide de koepel een paar cm. Om te voorkomen dat de koepel bij een toekomstige aardbeving het gebouw zou laten instorten, werd de volledige fundering aardbevingbestendig gemaakt.
De City Hall is helaas op zaterdag en zondag gesloten. Dus we kunnen er niet binnen.
Tussen het stadhuis en het daarvoor liggende park staat een standbeeld van Lincoln. In het park staan verschillende kunstwerken.

Het Pioneers Monument, ook wel James Lick Monument genoemd, staat sinds 1993 op de huidige locatie in Fulton Street, vóór de Public Library tussen Hyde Street en Larkin Street. Daarvoor stond het vanaf  1894 op de hoek van Hyde Street, Grove Street en Market Street. Het moest worden verplaatst in verband met de bouw van het bibliotheekgebouw. Het monument is ontworpen door de beeldhouwer Frank Happersberger (1859-1932). Het weegt 820 ton.

Om 09:45 uur gaan we over de Van Ness Avenue verder de stad in.
Alle bebouwing ten oosten  van Van Ness Avenue heeft in 1906 als gevolg van de aardbeving 3 dagen in brand gestaan, omdat er geen water was voor de brandweer. Veel huizen waren van hout. Vandaar dat je de Victoriaanse huizen alleen ziet aan de westkant van Van Ness Avenue.

Ze zien er net uit alsof ze een bouwpakket zijn, de 7 perfecte Victoriaanse huizen op een rij aan Alamo Square: de Painted Ladies. Victoriaanse huizen zijn een typische San Francisco stijl van bouwen. Na de grote aardbeving van 1906 waren er niet meer zoveel van die huizen over en in de loop der tijd werden er ook nog afgebroken. De huizen worden Painted Ladies genoemd omdat ze zo kleurrijk zijn uitgedost, zoals sommige oudere vrouwen in Amerika. Een andere naam voor de huizen is Postcard Row. Met een fantastisch uitzicht over San Francisco en de Painted Ladies op de voorgrond, is dat niet zo vreemd. Het bekendst zijn de huizen toch geworden door de tv-serie Full House. Dat is een serie met onder anderen de Olsen Twins.

We rijden ondertussen wel heuvel op, heuvel af. De Twin Peaks, en met name de hoogste van de 2, zijn ons volgende doel. We zien erg veel kleurrijke panden.

Het valt op, dat de meeste huizen erkers hebben. Dat komt omdat in de tijd dat de huizen werden gebouwd, grote glasplaten voor grote vensters duur waren. Daarom werd er rond gebouwd, met kleine ramen. Dat gaf een nagenoeg even grote lichtopbrengst.
De 'homo' wijk Castro heeft veel gerenoveerde kleurrijke panden. In deze wijk wordt jaarlijks de Gay Parade georganiseerd.

Langs de weg naar boven staan uit Australië afkomstige eucalyptusbomen en -jammer genoeg uitgebloeide- wel 2 m hoge lupinen.

We hebben vanaf de Twin Peaks een 360 graden uitzicht over San Francisco en omgeving bij helder weer. Wat willen we nog meer!

We zien Alcatraz liggen

en natuurlijk de Golden Gate Bridge, de Bay Bridge met daarachter Oakland, en Market Street, de belangrijke verkeersstraat die de stad bijna door midden snijdt van noordoost naar zuidwest. Dan komt er plotseling mist opzetten. Het is heel bijzonder de Golden Gate Bridge uit het zicht te zien verdwijnen. En dat binnen enkele seconden!

Om 10:45 uur gaan we naar het Golden Gate Park, meer in het bijzonder naar de Botanische tuin.
We rijden langs een oud ziekenhuis, zoals nu niet meer zou worden gebouwd. Ernaast ligt een mooi watertje: een meertje of een vijver zou je zeggen. Maar het is een waterbekken voor de brandweer waar een mooi stukje natuur van is gemaakt.

Het Golden Gate Park was aanvankelijk een moerasgebied met cipressen. Het park is bijna een kopie van Central Park in New York. De botanische tuin met paviljoen is een kopie van Kew Gardens, de populaire naam van een botanische tuin, die is gelegen tussen de plaatsen Richmond upon Thames en Kew ten zuidwesten van Londen. De officiële naam is Royal Botanic Gardens, Kew. Het park wordt door vrijwilligers onderhouden.
Aan het begin van de 20e eeuw zijn er 2 windmolens gebouwd voor de toevoer van ondergronds water naar het park. De 2 windmolens, de Dutch Windmill en Murphy's Windmill genaamd, zijn inmiddels buiten gebruik geraakt. De Dutch Windmill is reeds in 1981 gerestaureerd, de restauratie van Murphy's Windmill is nog altijd niet voltooid. Bij de Dutch Windmill ligt een door koningin Wilhelmina geschonken bloementuin.
In de Botanische tuin lopen we wat rond, genietend van de prachtige bloemen.

Om 11.30 uur gaan we richting Golden Gate Bridge. We rijden eerst over de J.F. Kennedy Drive, komen op The Embarcadero langs de San Francisco Bay, waar veel aalscholvers druk zijn, en gaan dan over de Martin Luther King Drive naar de Geary Boulevard. Het valt ons op deze drukke verkeersstraat nu pas op, dat de verkeerslichten achter het kruispunt staan. Dat is dus wel even anders dan bij ons in Nederland. Aan de Boulevard staat de Grieks orthodoxe Kathedraal van de Vreugde Aller Bedroefden met zijn vergulde koepels.

We rijden over de Golden gate Bridge. Een bijzondere ervaring.
De Golden Gate Bridge is een hangbrug die het noordelijkste puntje van San Francisco verbindt met de overkant van de baai. De brug is gebouwd in de periode januari 1933 tot april 1937. Hij staat op 2 pijlers. De Golden Gate Bridge is 2.737 m lang en overspant 1.280 m water. Hij is zó hoog, dat grote zeeschepen de haven van San Francisco en Oakland kunnen bereiken. Er werd met behulp van vliegers een draad gespannen tussen de 2 oevers van de baai, waardoor er langzaamaan een grotere overspanning gebouwd kon worden. Dit was een totaal nieuwe manier van bouwen.
Niet de kleur, maar de entree naar de Grote Oceaan heeft gezorgd voor de naam van de brug. John C. Fremont noemde de entree 'Chrysopylae' -Gouden Poort-, omdat die hem deed denken aan de haven van Istanbul die 'Chrysoceras' -Gouden Hoorn- heet. De brug heeft een meniekleur. Officieel is het International Orange. Toen de brug in een roodoranje grondlaag was geverfd, vonden veel mensen dit een prachtige kleur voor de brug. Het steekt zo mooi af tegen de achtergrond van de koel grijze baai en de blauwe lucht. Daarop werd besloten de brug deze kleur te laten houden.

Bij het uitzichtpunt stoppen we en krijgen we ruim de gelegenheid de brug en de omgeving goed te bekijken.

Hier vliegen heel wat roofvogels rond. Daaronder een kalkoen- of roodkopgier. Zo'n grote jongen heeft een lengte van 64-81 cm en een spanwijdte van 140-180 cm. Zijn gewicht kan oplopen tot 2 kg.

De skyline van San Francisco en Alcatraz hebben natuurlijk de meeste aandacht. The Lone Sailor Memorial is een eerbetoon aan alle mensen die bij de Amerikaanse Marine hebben gediend, er nu bij in dienst zijn of er nog zullen dienen. Het standbeeld heet The Lone Sailor, maar hij is vrijwel nooit alleen. Het beeld is een replica. Er zijn nóg 7 replica’s. Het origineel staat op het Marine Memorial Plaza in Washington, DC. Dit is wél het enige beeld dat overzee kijkt.

We gaan terug over de Golden Gate Bridge richting haven. Mistflarden drijven er overheen. Op het water zijn meer zeilschepen dan ooit, lijkt het.

Bij Pier 43½ eten we uit het vuistje een broodje krab. Met een biertje erbij. Het bier moet wel uit het flesje met een papieren zak er omheen, want niemand mag zien dat we op straat bier drinken. Het brood heet sourdough brood. Het is met gebruikmaking van de natuurlijke gistsporen uit de lucht van San Francisco gemaakt. In de etalage van Boudin Bakery kan je zien hoe het deeg in allerlei vormen wordt gekneed.

Om 13:45 uur stappen we aan boord van de Harbor Queen van de Red and White Fleet voor een original bay cruise. We varen naar de Golden Gate Bridge, gaan er onder door, keren en gaan naar Alcatraz. Al die tijd hebben we achteruit of vooruit kijkend de skyline van San Francisco op het netvlies. Achterlangs Alcatraz gaan we terug naar de haven.
Alcatraz was van 1934 tot 1963  in gebruik als zwaar beveiligde gevangenis. Maar liefst 1.545 gevangenen hebben het eiland als standplaats gehad. De beroemdste gevangene was Alphonse 'Al' Capone. Vóór 1934 was op het eiland eerst -van 1850 tot 1907- een militair fort en daarna -vanaf 1907 tot 1933- een militaire gevangenis gevestigd. Op Alcatraz staat ook de oudste vuurtoren van de westkust van de VS.

De tocht duurt een klein uurtje. In de haven en rondom Alcatraz zijn veel pelikanen. Op Alcatraz is het een drukte van belang. Belangstellenden worden met grote boten af- en aangevoerd. De gebouwen op Alcatraz maken een behoorlijk verwaarloosde indruk.

Om 15:00 uur brengt de bus ons naar Chinatown.
Chinatown San Francisco is na Chinatown New York de grootste Chinatown in Noord-Amerika. Er wonen meer dan 80.000 mensen. De ingang van dit stadsdeel is een grote Chinese toegangspoort met 3 bogen. Aan weerskanten van de poort staat ter verwelkoming een leeuw.
Het straatbeeld wordt gekenmerkt door Chinese straatverlichting, vlaggen en gebouwen die versierd zijn met pagodedaken. Deze zeer dichtbevolkte wijk wordt wel het 'Gilded Ghetto' genoemd, omdat achter de kleurrijke gevels een harde wereld van uitbuiting van arbeiders en van overvolle woningen schuilgaat.

Al wandelend bereiken we Union Square. We gaan bij Macy's, een Amerikaanse warenhuisketen, binnen. We gaan helemaal naar boven, naar het restaurant. Maar het is daar veel te druk naar onze zin. Op het buitenterras hebben we een prachtig uitzicht over San Francisco.
We gaan op ons gemak met de roltrap naar beneden. Op elke verdieping lopen we wat rond . Er is al een kerstafdeling. We vinden hem smaakvol ingericht. Op de meubelafdeling valt het ons op, dat er op de tentoongestelde bankstellen zonder uitzondering wordt gezeten, zo te zien door erg vermoeide kooplustige bezoekers van het warenhuis.

Als we op Union Square op onze bus zitten te wachten, komt een van de meest interessante Amerikaanse voertuigen voorbij: de Tillered Ladder Truck, of kort Tillertruck.

Deze ladderwagen bestaat uit een trekker met oplegger waarbij de achterwielen van de oplegger apart bestuurd kunnen worden. Daarom is achterop een extra cabine geplaatst met een stuur voor de tillerman. Het lijkt alsof zo'n voertuig veel te lang is om langs obstakels te sturen, maar juist door het kunnen sturen van de achterwielen kan de Tillertruck zich als een soort slang door het verkeer bewegen. Als de trekker -met kleine wielbasis-  er langs of omheen kan rijden, kan de oplegger altijd volgen. Natuurlijk is daarbij een goede samenwerking tussen de bestuurders voor en achter van groot belang. Stel je voor dat ze allebei een andere kant op willen!

Op de Oakland Bay Bridge rijden we benedendeks. Als we goed en wel de brug over zijn, horen we een harde knal. Een lekke band. Gelukkig geen klapband en gelukkig ook rijden we op de rechter rijstrook. We hebben echt geluk bij een ongeluk: we komen tot stilstand bij een afgezet stuk vluchtstrook, aan het begin van een afrit en vlakbij een tankstation. Op het afgezette stuk staan 2 auto's. Eén ervan is van een -niet dienstdoende- wegenwacht. Hebben jullie hulp nodig? Kan iedereen lopen?

Als we allemaal zijn uitgestapt, draagt Hans de groep resoluut op hem in ganzenpas aan de uiterste rand van snelweg 880 en daarna van de vluchtstrook  te volgen. Tegelijkertijd dirigeert hij het tegemoetkomend autoverkeer zover mogelijk naar de rechterkant van de rijbaan. Bij het tankstation wil hij een andere bus organiseren, maar hoort daar dat er vlakbij een metrostation -Lake Merritt Bart station- is. Hij brengt ons daarheen. We boffen dat we langs een aantal -overigens slecht onderhouden- Victoriaanse huizen komen. De bewoners kijken hun ogen uit. Zoveel volk zagen ze voor hun deuren nog nooit.

We gaan met de metro maar een paar haltes mee. Tot het Coliseum/Oakland Airport Station. Dan is het trouwens nog een aardig stuk lopen. Het geeft allemaal niets, want het was een bijzondere ervaring.

We frissen ons op en gaan aan de overkant bij Denny's eten. Het smaakt prima. Jammer dat er geen biertje wordt geschonken.

We zouden vandaag 65 miles hebben afgelegd. Door de lekke band zijn het er wat minder geworden. Toch houden we de 65 maar aan. Dat brengt de totaalstand op 3.502 miles.

naar volgende dag